Αναρτήσεις

Εμφάνιση αναρτήσεων με την ετικέτα Ελληνική εθνική συνείδηση διαχρονικά.

Πόθεν το όνομα "Έλληνες";

Εικόνα
Σύμφωνα με τον Απολλόδωρο γενάρχης των Ελλήνων ήταν ο Έλλην, από τον οποίο αποκλήθηκαν Έλληνες οι μέχρι τότε καλούμενοι ως Γραικοί. "Ἕλληνος δὲ καὶ νύμφης Ορσηίδος Δῶρος Ξούθος Αϊολος. αὐτὸς μὲν οὖν ἀφ᾽ αὑτοῦ τοὺς καλουμένους Γραικοὺς προσηγόρευσεν Ἕλληνας, τοῖς δὲ παισὶν ἐμέρισε · τὴν χώραν· καὶ Ξούθος μὲν λαβὼν τὴν Πελοπόννησον ἐκ Κρεούσης τῆς Ερεχθέως ᾿Αχαιὸν ἐγέννησε καὶ Ἴωνα, ἀφ᾽ ὧν ᾿Αχαιοὶ καὶ Ἴωνες καλοῦνται, Δῶρος δὲ τὴν πέραν χώραν Πελοποννήσου λαβὼν τοὺς κατοίκους ἀφ᾿ ἑαυτοῦ Δωριεῖς ἐκάλεσεν, Αίολος δὲ βασιλεύων τῶν περὶ τὴν Θεσσαλίαν τόπων τοὺς ἐνοικοῦντας Αἰολεῖς προσηγόρευσε" *(1) (1η εικόνα)   Κατά τον Τρωικό πόλεμο (13ος ή 12ος αιώνας πΧ) οι Έλληνες στο σύνολό τους αποκαλούνται από τον Όμηρο ως Αχαιοί, Δαναοί και Αργείοι.  Κατά την ίδια περίοδο και πάντα σύμφωνα με τον Όμηρο, Ελλάδα ονομάζονταν μόνο η περιοχή της Φθίας, όπου κατοικούσαν οι Μυρμιδόνες, οι οποίοι ονομάζονταν και Έλληνες, αρχηγός των οποίων ήταν ο Αχιλλέας: "οι τ' είχον Φθίην ηδ' Ελλα...

Δυτικές πηγές για τους "αρχαιόπληκτους" Έλληνες της προ Διαφωτισμού εποχής.

Εικόνα
Δύο ξένες δυτικές πηγές η μία το έτος 1714 και η έτερη το έτος 1721-23 αναφέρουν καθαρά ότι οι Έλληνες της εποχής εκείνης αισθάνονταν απόγονοι των αρχαίων Ελλήνων.  1. "Γνωρίζω στην Κωνσταντινούπολη πολλοὺς Έλληνες που μας συμπαθούν. Γενικά όμως δεν πρέπει να περιμένουμε πολλοὺς προσηλυτισμούς ανάμεσα στοὺς σχισματικούς αυτού του έθνους. Ἡ θέα των λειψάνων του αρχαίου μεγαλείου, μ'όλο που είναι θλιβερή και ταπεινωτική, γεμίζει τα μυαλά τους με υπερφίαλες ιδέες, έτσι που γίνονται δύστροποι και κενόδοξοι." (1714) Πηγή: Choix des lettres édifiantes écrites des missions étrangères, Jean Baptiste Montmignon 2. "Δεν υπάρχει Έλληνας που να μην ισχυρίζεται πως η σκούφια του κρατάει από τον Πρίαμο, τον Θησέα ή κάποιον άλλο ήρωα." (1721-23) Πηγή: Nouveau voyage de Grèce, d'Egypte, de Palestine, d'Italie, de Suisse, d'Alsace et des Pais-Bas: Fait en 1721, 1722 & 1723 Οι μαρτυρίες αυτές είναι σημαντικές για δύο λόγους: 1. Αφορούν στην περίοδο προ Διαφωτισμού...

Η Εθνική Ελληνική συνείδηση στην ύστερη βυζαντινή περίοδο.

Εικόνα
Σε συνέχεια προηγούμενης ανάρτησης  https://ellinonthemata1.blogspot.com/2022/04/blog-post_2.html?m=1 όπου είδαμε ότι στην πρώιμη και μέση βυζαντινή περίοδο οι Βυζαντινοί χρησιμοποιούσαν τα ονόματα "Ρωμαίος" (πολιτικά) και "Γραικός"(εθνοτικά) για να αυτοπροσδιοριστούν, συνεχίζουμε στην ύστερη βυζαντινή περίοδο, όπου εκτός αυτών, χρησιμοποιούν πλέον και το όνομα "Έλληνας" με την εθνοτική του σημασία. Παρακάτω παρατίθενται ενδεικτικά πέντε πηγές (υπάρχουν πολύ περισσότερες κανονικά), όπου οι Βυζαντινοί αυτοπροσδιορίζονται ως Έλληνες:  1. "καὶ τοσοῦτον ἡ τάξις ἀντέστραπται, ὡς βαρβαρίζειν μὲν τοὺς Ἕλληνας, ἑλληνίζειν δὲ τοὺς βαρβάρους· καὶ Ἕλλην μὲν ἀνήρ, οὕτω συμβάν, ἐς Σοῦσα ἢ Ἐκβάτανα ἀφικόμενος....Ἀλαζὼν δέ τις εἰς ἡμᾶς παραγενόμενος βάρβαρος καὶ τοῖς ἐν Ἑλλάδι καὶ τῆ καθ' ἡμᾶς ἁπάση ἡπείρω εἰς ὁμιλίαν..." (Μιχαήλ Ψελλός, 11ος αιώνας- πρώτη φωτογραφία) 2. "έάλλω μὲν ἡ πατρίς, ἀλλ' ἀνδρὶ σοφῷ πᾶς τόπος Ἑλλάς" (επίσκοπος Αλανίας ...

Η Εθνική Ελληνική συνείδηση τον 13ο αιώνα μέσα από την επιστολή του Ιωάννη Δούκα Βατάτζη.

Εικόνα
Η ελληνικότητα του Βυζαντίου και η εθνική συνείδηση των βυζαντινών αυτοκρατόρων περιγράφεται πολύ γλαφυρά στην επιστολή-απάντηση του Ιωάννου Δούκα Βατάτζη προς τον Πάπα Γρηγοριο.   Το 1237 σε επιστολή του προς τον Βατάτζη, ο πάπας ζήτησε από «το γένος των Γραικών που ανέβλυζε σοφία» να αναγνωρίσει το παπικό πρωτείο του και απείλησε ευθέως ότι, εάν δεν τερματιζόταν η σύγκρουση με τους Λατίνους της κατεχομένης Κωνσταντινουπόλεως, θα διοργάνωνε σταυροφορία contra Graecos, στα πλαίσια μιας «ευρύτερης» σταυροφορίας για τους Αγίους Τόπους.  Η επιστολή αυτή ανευρέθη τον 19ο αιώνα στην Μονή της Πάτμου από τον Ιωάννη Σακελλίωνα και, παρά τις πρώιμες ακαδημαϊκές επιφυλάξεις, η γνησιότητά της έχει επιβεβαιωθεί στον 20ο αιώνα από τον Γάλλο βυζαντινολόγο Venance Grumel.  Ο Ιωάννης Βατατζής απαντά περήφανα ότι η διαδοχή του Ρωμαϊκού θρόνου ανήκει δικαιωματικά στους Έλληνες , στους οποίους  πέρασε από τη βασιλεία του Μ.Κωσταντίνου στους γενάρχες των δυναστειών των Δουκών και Κ...

Η Εθνική Ελληνική συνείδηση στην πρώιμη και μέση βυζαντινή περίοδο.

Εικόνα
Οι κάτοικοι της Ανατολικής Ρωμαϊκής (Βυζαντινής) Αυτοκρατορίας ήταν κατά το μεγαλύτερο μέρος Έλληνες στην καταγωγή. Είχαν όμως συνείδηση της καταγωγής τους ή ήταν "Ρωμαίοι" ; Ασφαλώς το όνομα "Έλλην" είχε λάβει την σημασία του εθνικού - ειδωλολάτρη και απεφεύγετο, ενώ άρχισε να χρησιμοποιείται ξανά μετά τον 11ο αιώνα με την εθνοτική του σημασία. Όμως στη θέση του χρησιμοποιούνταν το όνομα "Γραικός", αν και ίσως λιγότερο από το όνομα "Ρωμαίος".  Παρακάτω τέσσερις πηγές από τον 5ο έως τον 10ο αιώνα που αποδεικνύουν του λόγου το αληθές, ότι δηλαδή οι Βυζαντινοί αυτοπροσδιορίζονταν εκτός από Ρωμαίοι, και Γραικοί: "...ἐγὼ δὲ ἔφην αἰτίαν πολυπραγμοσύνης είναι μοι τὴν Ἑλλήνων φωνήν. Τότε δὴ γελάσας ἔφη Γραϊκός μὲν εἶναι τὸ γένος..." (Πρίσκος, 5ος αιώνας- πρώτη φωτογραφία) "τά τε τῶν Γραικῶν γράμματα καὶ τὴν γλῶσσαν, καὶ παιδεῦσαι αὐτὴν τὰ ἤϑη τῆς Ῥωμαίων βασιλείας." (Θεοφάνης, 8ος αιώνας - δεύτερη φωτογραφία) ...ὑπὲρ οὐ δονεῖται ἡ τα...

Απόδειξη ύπαρξης Ελληνικής εθνικής συνείδησης το 1599.

Εικόνα
Ο Ζώτος Τζιγαράς (-1599) ήταν Έλληνας πολιτικός και στρατιωτικός με καταγωγή από τα Ιωάννινα. Πέθανε στη Βενετία και ετάφη στο Ναό Αγ. Γεωργίου. Στον περίβολο του ναού πίσω από το Ιερό Βήμα σώζεται επιτύμβια πλάκα.  Στη Διαθήκη του, την οποία συνέταξε στις 2 Απριλίου 1599, είναι σημαντικό το σημείο όπου ορίζει την γυναίκα του Μαρία, υπεύθυνη ώστε να παντρέψει τις κόρες του αλλά... "νὰ τὰς ὑπανδρεύσῃ μὲ ῞Ελληνας καὶ ὄχι μὲ ἀλλοεθνεῖς" Από αυτή τη φράση λοιπόν συνάγεται ότι η Ελληνική εθνική συνείδηση όχι μόνο ήταν υπαρκτή πριν το 1830 (έτος ίδρυσης του Ελληνικού κράτους), αλλά δεν είναι καν αποτέλεσμα της επιρροής των ιδεών της Γαλλικής Επανάστασης (1789). Αντίθετα υπάρχει αδιάλειπτα στο χρόνο.