Η Ελληνική διάλεκτος του Σουλίου.

Οι προπαγανδιστές ισχυρίζονται ψευδώς, ότι οι Σουλιώτες δεν ήξεραν καθόλου Ελληνικά και τα έμαθαν στην Κέρκυρα. Όμως το ημερολόγιο του Φώτου Τζαβέλλα, από τα χρόνια που ήταν όμηρος στον Αλή Πασά, πολύ πριν οι Σουλιώτες εγκαταλείψουν το Σούλι και διαφύγουν στην Κέρκυρα δηλαδή, τους διαψεύδει. Μάλιστα από το εν λόγω ημερολόγιο αναδεικνύεται και η τοπική διάλεκτος του Σουλίου.

"Απριλίου 20. Έρθαν τα χαμπέρια για παρίσι πώς εφτειάστηκαν και έρχεται ο Αλή Γκέκας και με παίρνει και με φέρνει στον Πασά και μού λέγει ο Πασάς: «να πάτε στού Σούλι». «Εγώ τού λέγω, καθώς μ’ έκαμες η εψηλότη σου δεν είμαι για τού Σούλι». Και μού είπε «να πάς, αν με αγαπάς». «Πάνω» τού λέγω. «Σύρε πάρε τούς άλλους, μού λέγει, να πάτε και αν θελήσης κατόπι, έλα». Και κινήσαμαν στις 20 τ’ Απριλίου από το νησί και κοιμηθήκαμαν στο Λευτεροχώρι Απριλίου 20 και στις 21 αλλαχτήκαμαν και πάγει ο Γηώργο Σέχο και μείς έρθαμαν στού Σούλι Απριλίου 22 (1793).

εγω ο φοτος τζαβέλλας

κανο θημηση"

Πηγη: Ε. Γ. Πρωτοψάλτη "Το ημερολόγιον της αιχμαλωσίας του Φώτου Τζαβέλλα (1792-1793)"