Ελληνόφωνα και Αρβανίτικα χωριά στην Αττική το 1506 και 1570.

Το 19ο αιώνα ολόκληρη η επαρχία Αθηνών (Νομός Αττικής) ήταν αλβανόφωνη πλην των Μεγάρων, Ωρωπού και της πόλεως Αθηνών (με εξαίρεση την περιοχή Πλάκας), όπου επικρατούσε αμιγής ελληνοφωνία.

Σύμφωνα όμως με τον Δ. Σουρμελή οι αλβανόφωνοι κάτοικοι της υπαίθρου της επαρχίας δεν ήταν όλοι Αρβανίτες από καταγωγής, αλλά και εξαλβανισμένοι (δηλαδή αμιγώς ελληνόφωνοι στο παρελθόν που είχαν υιοθετήσει την αρβανίτικη γλώσσα).

Την παραπάνω μαρτυρία του Σουρμελή επιβεβαιώνουν πλήρως τα οθωμανικά κατάστιχα του έτους 1506, σύμφωνα με τα οποία "υπήρχαν στην περιφέρεια της Αθήνας 36 χωριά από τα οποία ήσαν 7 ελληνικά με 380 εστίες και 29 Αρβανιτών με 645 εστίες, ποσοστά αντίστοιχα 37% και 63%" (από το βιβλίο του Δημητρίου Καλλιέρη "το χωριό μας"- πρώτη φωτογραφία)

Συνεπώς παρατηρούμε τα κάτωθι για την επαρχία Αθηνών το έτος 1506:

1. Το ποσοστό 37% των ελληνοφώνων έναντι του 63% των Αρβανιτών ισχύει μόνο για την ύπαιθρο της επαρχίας Αθηνών ΧΩΡΙΣ ΝΑ ΥΠΟΛΟΓΙΣΟΥΜΕ ΤΗΝ ΠΟΛΗ ΤΩΝ ΑΘΗΝΩΝ, που ήταν αμιγώς ελληνόφωνη. 

2. Το γεγονός ότι οι Αρβανίτες είχαν 22 περισσότερα χωριά από τους ελληνόφωνους, αλλά από την άλλη είχαν ΜΟΝΟ 265 εστίες περισσότερες από τους τελευταίους, σημαίνει ότι οι ελληνόφωνοι ζούσαν σε λίγα μεγάλα χωριά με πολλούς κατοίκους ενώ οι Αρβανίτες κυρίως σε πολλά μικρά χωριά με λίγους κατοίκους. 

Σε χάρτη του Kiel (δεύτερη φωτογραφία) για την επαρχία Αθηνών το έτος 1570 (αν και δεν πρέπει να είναι αναλυτικός) διακρίνουμε ελληνόφωνα και αρβανίτικα χωριά.

Τα ελληνόφωνα είναι τα εξής: 

1. Μενίδι. (Αχαρνές)

2. Κηφισιά.

3. Μαρούσι.

4. Κουκουβάουνες. (Μεταμόρφωση)

5. Βαρυμπόμπη.

Συνεπώς πλέον είμαστε σίγουροι ότι αυτά τα 5 χωριά που το 19ο αιώνα είναι αλβανόφωνα, οι κάτοικοί τους δεν είναι πραγματικά Αρβανίτες, αλλά εξαλβανισμένοι γλωσσικά.